Thị trường thanh toán di động tăng nhiệt

0
171

Thị trường thanh toán di động tăng nhiệt

Vân Oanh

Một số doanh nghiệp đang đẩy mạnh việc cung cấp loại hình thanh toán mã vạch ma trận trên di động tại Việt Nam.

(TBVTSG) – Thị trường thanh toán di động tại Việt Nam đang có những dấu hiệu nóng lên và thu hút được nhiều người tiêu dùng trong các tháng đầu năm nay sau khi có sự nhập cuộc của hai ví điện tử lớn nhất Trung Quốc cùng với sự tham gia của Samsung và các ngân hàng trong việc cung cấp dịch vụ trong lĩnh vực này.

Phương thức thanh toán di động nay rất đa dạng với nhiều hình thức thanh toán được tích hợp trên thiết bị di động như ví điện tử, thanh toán mã vạch thế hệ mới hay còn gọi là mã vạch ma trận (QR code), thanh toán qua phần mềm Samsung Pay tích hợp trên điện thoại Samsung…

Hai ví điện tử Trung Quốc có mặt ở Việt Nam

Ví điện tử là dịch vụ thanh toán di động đã xuất hiện từ vài năm nay ở Việt Nam. Hiện có khoảng 20 doanh nghiệp Việt tham gia cung cấp dịch vụ ví điện tử tại thị trường này, trong đó có Momo, Ngân Lượng, VTC Pay và Payoo. Đây là một phương tiện thanh toán trung gian, giống như một ví tiền trên môi trường mạng Internet mà người tiêu dùng có thể sử dụng để mua bán hàng hóa tại các trang web hoặc thanh toán các loại cước, thanh toán tiền ăn uống, mua sắm, giải trí tại các nhà hàng, cửa hàng, trung tâm thương mại, du lịch…

Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa công bố thông tin liên quan đến số lượng người sử dụng dịch vụ ví điện tử tại Việt Nam. Nhưng theo các số liệu đã có do cơ quan này công bố, số lượt ví điện tử được phát hành ra thị trường trong nước là hơn 3 triệu tính đến cuối tháng 9-2016. Trong khi đó theo ước tính của các đơn vị cung cấp ví điện tử, hiện có khoảng gần 10 triệu ví điện tử được sử dụng tại Việt Nam. Con số này, theo sự đánh giá của các chuyên gia, là khá khiêm tốn so với tiềm năng của thị trường. Song họ cũng dự báo rằng thời gian tới thị trường ví điện tử tại Việt Nam sẽ sôi động hơn vì có sự tham gia của hai ví điện tử của Trung Quốc nêu trên và lượng người sử dụng dịch vụ này tăng khá lớn sẽ thúc đẩy sự tăng trưởng mạnh của thị trường.

Ngay sau khi Jack Ma, ông chủ của tập đoàn thương mại điện tử Alibaba của Trung Quốc đến Việt Nam tham dự diễn đàn thanh toán điện tử vào cuối năm 2017, tập đoàn này đã ký kết một chiến lược với Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) về việc đưa ví điện tử Alipay vào Việt Nam. Thông qua hợp tác giữa NAPAS, các ngân hàng và Alipay, các đơn vị bán hàng tại Việt Nam sẽ chấp nhận thanh toán bằng ví điện tử Alipay cho khách du lịch Trung Quốc khi họ mua sản phẩm, dịch vụ tại Việt Nam. Mặc dù thời điểm nhận thanh toán thông qua Alipay tại Việt Nam chưa được công bố, nhưng rất có thể các đơn vị liên quan sẽ sớm triển khai cung cấp dịch vụ thanh toán qua ví điện tử này trong năm 2018.

Không lâu sau khi Alipay thực hiện động thái hợp tác với NAPAS, ví điện tử WeChat Pay của Trung Quốc đã công bố một kế hoạch kết nối thanh toán tại Việt Nam thông qua sự hợp tác với ví điện tử trong nước VIMO để chấp nhận việc thanh toán cho du khách Trung Quốc. Theo đó, ví điện tử VIMO.vn là trung gian thanh toán đầu tiên tại Việt Nam cho phép du khách Trung Quốc sử dụng ví điện tử WeChat Pay thanh toán bằng tiền Việt Nam tại các cửa hàng chấp nhận VIMO trong thời gian họ đi du lịch tại đây. Sự hợp tác này không bao gồm việc WeChat Pay sử dụng các kết nối ngân hàng của VIMO để xử lý các giao dịch thanh toán giữa người tiêu dùng và doanh nghiệp Việt Nam. Như vậy, việc hợp tác này tạo sự thuận lợi cho du khách Trung Quốc sử dụng ví điện tử WeChat Pay thanh toán trên điện thoại di động thay cho hình thức thanh toán bằng thẻ thanh toán quốc tế hoặc tiền mặt. Được biết, để có thể kết nối thanh toán tại Việt Nam, WeChat Pay đã có bước thỏa thuận hợp tác với VIMO từ sáu tháng trước đó nhưng không công bố rộng rãi. Việc VIMO bắt tay với WeChat Pay vừa gia tăng cơ hội kinh doanh cho ví điện tử Việt Nam này vừa tạo cơ hội cho WeChat Pay thu hút thêm khách hàng, khai thác thêm cơ hội trên thị trường động dân thứ 3 tại khu vực Đông Nam Á (sau Indonesia và Philippines).

Hành lang pháp lý hiện tại chưa cho phép ví điện tử ngoại hoạt động tại Việt Nam một cách độc lập mà chỉ hiện diện ở thị trường này thông qua sự hợp tác với các doanh nghiệp nội.

WeChat Pay và Alipay là hai ví điện tử đang thống trị thị trường thanh toán điện tử ở Trung Quốc với đà tăng trưởng đến 20 lần trong bốn năm liên tiếp, đạt gần 2.000 tỉ đô la Mỹ sản lượng giao dịch năm 2016 và có tổng số gần 1 tỉ người sử dụng thường xuyên. Hầu như mọi hoạt động của xã hội như ăn uống, mua sắm, giải trí tại cửa hàng, trung tâm thương mại, du lịch… tại Trung Quốc đều có thể thanh toán bằng WeChat Pay và Alipay trên điện thoại di động. Được biết trong năm 2017, số lượng du khách Trung Quốc chiếm khoảng 30% trong tổng số 13 triệu du khách quốc tế đến Việt Nam.

Hiện tại, WeChat Pay và Alipay chưa cạnh tranh trực tiếp với các ví điện tử nội. Song các chuyên gia cho rằng việc xuất hiện của hai ví ngoại này sẽ làm thị trường sôi động hơn và có thể khiến cho các doanh nghiệp quản lý ví nội phải lo lắng “tìm cửa sống” trong thời gian tới. Bởi vì đến một lúc nào đó khi chính sách cấp giấy phép hoạt động được rộng mở cho các ví điện tử nước ngoài, cho phép họ được cung cấp dịch vụ thanh toán cho cả người Việt thì chưa biết “cuộc chơi” sẽ thế nào.

Lực đẩy cho thị trường thanh toán di động

Cùng với những động thái nói trên của thị trường ví điện tử, trong thời gian gần đây loại hình thanh toán mã vạch ma trận trên thiết bị di động cũng được nhiều đơn vị đẩy mạnh việc cung cấp tại Việt Nam. Đây là cơ sở để các chuyên gia dự báo về sự bùng nổ trong thị trường thanh toán di động trong thời gian tới.

Mã vạch ma trận (mã QR) là xu hướng thanh toán mới, được dùng để thay cho việc quét mã vạch truyền thống vì có nhiều ưu điểm hơn. Đây là công nghệ được áp dụng ngày càng phổ biến trong giao dịch thanh toán tại một số quốc gia như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, Thái Lan… và đang dần được chấp nhận tại Việt Nam.

Theo ông Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng của ngân hàng BIDV, việc thanh toán trên điện thoại xuất hiện làn sóng mới là mã QR.

Mới đây, ngân hàng TPBank đã ra mắt phần mềm ứng dụng thanh toán và chuyển tiền bằng mã QR trên điện thoại di động. Ứng dụng này giúp cho người sử dụng có thể dễ dàng chuyển tiền hay thanh toán thông qua chiếc điện thoại mà không cần phải dùng thẻ hay tiền mặt nữa. VinaPhone đã trở thành nhà mạng đầu tiên công bố việc áp dụng hình thức thanh toán cước di động cho các thuê bao qua mã QR và tất cả các hoá đơn cước của VinaPhone sẽ được tích hợp thêm mã QR. Khách hàng chỉ cần tải ứng dụng tài khoản thanh toán của ngân hàng cài trên điện thoại, quét mã QR trên hoá đơn của VinaPhone là có thể hoàn thành việc thanh toán trong vòng vài giây mà không cần phải dùng nhiều thao tác nhập thông tin về số điện thoại, số tiền thanh toán…

Cách đây hơn hai năm dịch vụ thanh toán bằng mã QR mới được ngân hàng đầu tiên cung cấp tại Việt Nam nhưng đến nay đã có 12 ngân hàng cung cấp dịch vụ này. Giải pháp thanh toán này vẫn còn là một công nghệ thanh toán di động mới ở nước ta mặc dù nó đã trở nên phổ biến tại nhiều quốc gia ở châu Á như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc. Được biết hiện các ngân hàng còn lại cũng đang chuẩn bị để cung cấp giải pháp thanh toán mã QR cho khách hàng.

Ngoài xu hướng cung cấp giải pháp thanh toán bằng mã QR, tập đoàn Samsung đã đưa vào Việt Nam giải pháp thanh toán ứng dụng công nghệ không chạm được biết đến với tên gọi là Samsung Pay. Giải pháp này cho phép người sử dụng nhập thông tin thẻ vào một số loại điện thoại thông minh Samsung cao cấp (khoảng chục triệu đồng) mà không cần xuất trình thẻ khi thanh toán. Nhờ công nghệ NFC, người sử dụng chỉ cần mở ứng dụng và đưa điện thoại thông minh lại gần máy chấp nhận thẻ (máy cà thẻ – POS) thông thường để thanh toán.

Hiện tại, các chủ thẻ ATM nội địa thuộc bảy ngân hàng: VietinBank, Vietcombank, BIDV, Sacombank, Shinhan Vietnam Bank, ABBank và Citibank đã sử dụng dịch vụ này. Được biết Samsung đang nỗ lực để tăng số lượng ngân hàng chấp nhận dịch vụ này và các loại thẻ có thể tích hợp thanh toán trên Samsung Pay trong thời gian tới.

Bùng nổ cơ hội

Ông Lực cho biết, tính đến hết tháng 9 đầu năm 2017, cả nước mới chỉ có 5.000 điểm thanh toán mã QR, nhưng đến cuối năm 2018 con số này sẽ tăng lên đến 50.000 điểm. Thanh toán bằng mã QR đang là một làn sóng mới tại Việt Nam. Sở dĩ ông Lực đưa ra nhận định trên vì chỉ trong 9 tháng của năm 2017 thanh toán qua mã QR đã tăng 120% và thời gian gần đây ngày càng có thêm nhiều ngân hàng cung cấp dịch vụ thanh toán mã QR.

Ông Trần Công Quỳnh Lân, Phó tổng giám đốc VietinBank, cho rằng thanh toán mã QR là cơ hội cho thanh toán di động tại Việt Nam bùng nổ bởi vì hình thức thanh toán này có nhiều lợi ích. Đối với khách hàng, ngoài việc không cần phải mang theo tiền mặt hay thẻ ngân hàng thì thông tin cá nhân của họ được bảo mật vì không bị rủi ro thất thoát thông tin khi đưa thẻ thanh toán cho người bán hàng. Do đó phương thức thanh toán sử dụng mã QR đang được phát triển mạnh mẽ tại các quốc gia mà thiết bị di động thông minh được sử dụng phổ biến như ở Trung Quốc, Ấn Độ… Chia sẻ quan điểm này, Tổng giám đốc ví điện tử Moca Trần Thanh Nam nói chất xúc tác cho sự bùng nổ của thanh toán di động là mã QR và việc thanh toán bằng thẻ vật lý khó phát triển vì sự thiếu máy POS do vấn đề chi phí. Ví dụ, để trang bị máy POS cho 1.000 xe taxi sẽ cần đầu tư khoảng 300.000 – 500.000 đô la Mỹ. Trong khi đó, gắn mã QR cho 1.000 xe taxi này sẽ chỉ cần in sticker với tổng chi phí khoảng 10 – 20 triệu đồng.

“Mã QR rất phù hợp với việc thanh toán di động nhờ tiết kiệm chi phí từ ứng dụng. Mã này có thể được thể hiện đơn giản trên các loại bề mặt như giấy, sticker, decal, tấm mica, và cả trên màn hình điện thoại, máy tính. Vì vậy, không chỉ taxi, các cửa hàng lớn nhỏ, trang web thương mại điện tử, hóa đơn điện nước hay hoạt động giao hàng thu tiền đều có thể ứng dụng mã QR vào việc thanh toán”, ông Nam nói.

Ông Nam cho hay giải pháp thanh toán di động thế hệ mới còn an toàn hơn các hình thức thanh toán điện tử truyền thống, như thẻ nhựa hay ví điện tử. Bởi vì nó được áp dụng công nghệ Tokenization để loại bỏ rủi ro bị lộ thông tin thẻ khi thực hiện các dịch vụ thanh toán vì công nghệ này áp dụng phương thức bảo vệ các dữ liệu nhạy cảm như số thẻ, thông qua cách thay số thẻ bằng một chuỗi số khác gọi là token. Token không thể bị truy ngược trở lại để tìm ra thông tin thẻ. Khi người sử dụng liên kết thẻ thanh toán với ứng dụng ví điện tử, hệ thống phía ngân hàng sẽ cung cấp một token ứng với dữ liệu của chủ thẻ. Ví điện tử chỉ lưu giữ và sử dụng token này để xử lý các giao dịch thanh toán. Thông tin thẻ thực của người sử dụng hoàn toàn không được lưu trên điện thoại hay trên máy chủ của nhà cung cấp dịch vụ ví điện tử và và khi giao dịch được thực hiện, nó được sử dụng thay cho số thẻ. Thêm vào đó, trong thanh toán bằng mã QR, việc người mua quét mã của người bán cũng không có nghĩa là ứng dụng thanh toán gửi dữ liệu của khách sang phía người bán.

“So với việc nhập thông tin thẻ trong thanh toán điện tử truyền thống hay đưa thẻ nhựa cho nhân viên thu ngân ở cửa hàng, việc thanh toán qua ứng dụng di động an toàn hơn rất nhiều. Bên cạnh đó, các ứng dụng thanh toán di động hiện đại cũng bắt đầu hỗ trợ tính năng xác thực bằng vân tay. Phương thức này đem đến sự trải nghiệm đăng nhập, xác thực thanh toán nhanh chóng, tiện lợi và an toàn. Vì thế, việc thanh toán di động đang trở thành cơ hội tốt cho các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán điện tử ở Việt Nam”, ông Nam nói.

Ông Cấn Văn Lực thì cho rằng thị trường thanh toán di động vẫn đang trong giai đoạn sơ khai ở Việt Nam nhưng có nhiều tiềm năng phát triển. “Tại Việt Nam đang có nhiều cơ hội hỗ trợ cho thanh toán di động phát triển mạnh mẽ. Thị trường bán lẻ đang tăng trưởng một cách ấn tượng, thẻ ngân hàng và điện thoại thông minh ngày càng trở nên phổ biến và thanh toán di động có tiềm năng rất lớn khi số thuê bao di động vượt quá dân số như ở Việt Nam hiện nay”, ông nói và cho biết thêm việc thanh toán di động có giá thành rẻ hơn các giải pháp thanh toán điện tử khác.

Nguồn: thesaigontimes.vn

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.